thư viện của thành phố Hà Nội, thành lập ngày 15.10.1956 với tên gọi ban đầu "Phòng đọc sách nhân dân". Qua nhiều giai đoạn phát triển và tiến hành thu thập, sưu tầm thông qua lưu chiểu, mua (kể cả mua trong dân), đến nay đã xây dựng được kho tư liệu gần 10 nghìn bản bằng các ngôn ngữ: Việt, Pháp, Anh, Hán - Nôm, trong đó có gần 5 nghìn cuốn tài liệu tiếng Việt; 1.500 văn bia; gần 1.300 tư liệu Hán - Nôm gồm hương ước, thần tích, thần phả, gia phả; hơn 20 bản đồ các thời kì của Hà Nội; hàng trăm tranh ảnh về Hà Nội trước và sau năm 1945.

  Đến nay (2004), tại TVHN có: 300 nghìn bản sách, 436 loại báo, tạp chí, 17 nghìn đơn vị tài liệu ngoại văn và kho tài liệu địa chí - di sản thư tịch quý của Thăng Long - Hà Nội. Trung bình mỗi năm TVHN phục vụ trên 1 triệu lượt bạn đọc với 3,5 triệu lượt sách, báo.

  TVHN xây dựng được mạng lưới, thư viện, tủ sách khắp địa bàn thành phố, bao gồm một thư viện trung tâm; 9 thư viện quận, huyện; 225 thư viện xã, phường, thôn; 228 tủ sách pháp luật; 85 phòng đọc sách trong các điểm bưu điện - văn hoá xã.